Volledig Uitgegomde Personen

...en een recensie van mijn punkpurisme...

Inmiddels heb ik me door de eindeloze lijstjes geworsteld van de al even eindeloze rij literaire deskundigen op nrc.nl/boekenexperts, stuk voor stuk gebukt gaand onder dat onuitroeibare neusjesallemaaldezelfdekantop-syndroom – een kwaal die we trouwens in Europees verband ook zo prachtig zien floreren, van Brussel tot Straatsburg. Wat als eerste opvalt: Piet Gerbrandy, ooit met tromgeroffel uitgeroepen tot 'Grootste Literaire Criticus des Vaderlands', lijkt gedegradeerd tot een schim, een 'Volledig Uitgegumd Persoon'.

Zelfs Chrétien Breukers, nog niet zo lang geleden een vaste naam in het pantheon der letteren, is plots geen literaire expert meer. Waar is hun lijstjes-libido gebleven? Zijn ze kaltgestellt, uitgeroeid, ausgeradiert, omdat het deskundigenclubje een acute allergie heeft ontwikkeld voor elk geluid dat niet keurig in het koor meeklinkt? Wie zal het zeggen.

Wat ik wél weet: hoewel ik waarschijnlijk honderd keer meer literaire recensies heb geschreven dan al die ‘experts’ bij elkaar heb ik nooit het extatische voorrecht mogen smaken om zelf tot 'literair expert' te worden gekroond. Die felbegeerde titel blijft exclusief voorbehouden aan lieden met het officiële mediastempel: 'Goedgekeurd voor Gebruik in Gesloten Kringen'.

Ook Kees ‘t Hart en andere voorheen toch tamelijk voorname critici bleken niet belangrijk genoeg om voor deze Enorme Eeuwlijst te worden geraadpleegd.

Wat een gek lijstje. Zelfs de eigen poezierecensenten Obe Alkema en Maria Barnas staan er doodleuk niet op. Is dit het begin van de Grote Zelfcancelling van 2025? Of geven die mensen inmiddels toe dat ze geen veellezers zijn?

Literair Criticus is onder de Veel Veellezers Enquetebureau generatie een woord waaraan te weinig te verdienen valt, denk ik. Intussen vraag ik me af: wie leest die lijstjes eigenlijk nog, behalve de makers zelf, die elkaar in een eindeloze cirkel van zelfbevestiging op de schouders kloppen?

The Circle Jerks is een geweldige band. Laat ik deze gelegenheid aangrijpen om ze op mijn punklijst te zetten.

Oops, de beste albums staan weer eens niet op Spotify. (Wel een spuuglelijke hoes trouwens).

Mijn punklijst staat hier:

Laten we daar ook eens een review over laten schrijven:

Clocking in at over 100 tracks, this punk rock playlist is a sprawling, unapologetic testament to the genre’s relentless vitality and its sprawling global lineage. From the snarling proto-punk of The Stooges to the blistering hardcore of Agnostic Front, and from the anarchic venom of Crass to the Polish defiance of Dezerter, this collection doesn’t just skim the surface—it dives headfirst into punk’s murky, sweat-soaked depths. It’s a sonic Molotov cocktail, blending raw aggression, political fury, and absurdist glee into a playlist that feels like a middle finger to polish and pretension. But does it hold together as a cohesive statement, or is it just a chaotic pile-up of distorted riffs and screamed manifestos? Let’s dissect it.

The Highlights: Pure, Unfiltered Punk Essence

The playlist kicks off with a bang—Killdozer’s Hamburger Martyr sets a tone of abrasive, industrial-tinged menace, while Raw Power’s eponymous Raw Power (all 59 seconds of it) delivers a lightning-fast gut punch that embodies punk’s disdain for excess. This is a recurring strength: the inclusion of short, explosive tracks like Discharge’s I Don’t Care (2:05), CRACKUPS’ Pisshead (a mere 37 seconds), and Circle Jerks’ Deny Everything (31 seconds) keeps the energy unrelenting, mirroring the genre’s foundational ethos of brevity and brutality.

The selection spans punk’s evolutionary arc with impressive breadth. You’ve got the foundational irreverence of The Stooges’ No Fun and I Wanna Be Your Dog, the political bite of Dead Kennedys’ Forest Fire and M.T.V. Get Off the Air, and the hardcore ferocity of Bad Brains’ How Low Can A Punk Get? and House of Suffering. These tracks showcase punk’s ability to evolve while staying true to its outsider spirit. The Ex’s collaborations (State of Shock with Tom Cora, The Lawn of the Limp with Tortoise) add an experimental edge, proving punk’s capacity to stretch beyond its three-chord roots without losing its teeth.

International voices shine brightly here, too. Poland’s Jest bezpiecznie by Siekiera and Spytaj Milicjanta by Dezerter bring a raw, Eastern Bloc urgency that ties punk’s rebellion to real-world oppression. Spain’s Autosuficiencia by Paralisis Permanente and France’s Crève Salope by Métal Urbain inject regional flavors into the mix, while tracks like Maggie Maggie Maggie Out Out Out by The Larks U.K. and Nagasaki Nightmare by Crass keep the playlist anchored in punk’s tradition of anti-establishment rage. This global scope is a triumph, reminding us that punk isn’t just an Anglo-American story—it’s a worldwide howl.

Standout Moments and Curatorial Flair

Certain choices reveal a keen ear for punk’s weirder corners. The Mentally Ill’s quartet of tracks (Gacy’s Place, Wrinkled Star, Tumor Boy, Padded Cell) offers a glimpse into the unhinged, lo-fi underbelly of late ‘70s punk, while Suicide’s Ghost Rider and Skinny Puppy’s Assimilate flirt with industrial and post-punk influences, broadening the playlist’s sonic palette. Bob Log III’s oddball entries (Do That Thing You Think You Did That Thing To, Goddamn Sounds Good) inject a dose of punk’s absurdist humor, a welcome counterpoint to the relentless aggression elsewhere.

The sequencing isn’t chronological or strictly thematic, but there’s a chaotic logic to it. Pairing the snotty defiance of X-Ray Spex’s Oh Bondage, Up Yours! with the nihilistic thrash of The Shitlickers’ The Night of the Holocaust feels like a deliberate collision of punk’s playful and apocalyptic sides. It’s messy, sure, but punk was never meant to be tidy.

The Gaps: What’s Missing or Overdone?

For all its strengths, the playlist isn’t flawless. The sheer volume—over 100 tracks—can feel overwhelming, risking listener fatigue despite the brevity of many songs. A tighter edit (say, 70-80 tracks) might sharpen its impact, letting the gems shine without drowning in the deluge. There’s also a noticeable lean toward hardcore and anarcho-punk—genres like power pop punk (e.g., The Undertones, Ramones) or ska-punk (The Specials, Operation Ivy) are absent, which could’ve added melodic contrast to the wall of distortion.

Some bands get generous representation—Raw Power, The Mentally Ill, Conflict, and Butthole Surfers each appear multiple times—while giants like The Clash, Sex Pistols, or Minor Threat are conspicuously underrepresented or missing entirely. The Clash’s absence, in particular, feels like a gap given their fusion of punk’s fury with broader musical ambition. Minor Threat’s Straight Edge or Out of Step could’ve bolstered the hardcore contingent with seminal clarity. That said, this might be intentional—a rejection of the “obvious” picks in favor of deeper cuts and lesser-known acts.

The playlist also skews heavily male. X-Ray Spex and Boegies (Mèh, Mooie Boom) are rare exceptions in a sea of testosterone-fueled rage. Where’s Bikini Kill, The Slits, or even L7 to round out the gender perspective? Punk’s feminist voices deserve a louder echo here.

The Verdict: A Punk Purist’s Dream, With Room to Grow

This playlist is a love letter to punk’s raw, unpolished soul—a sprawling, anarchic beast that refuses to conform or compromise. It’s not for the faint of heart or the casual listener; it demands you strap in and take the full ride, from the snotty proto-punk of the New York Dolls to the apocalyptic screeds of Crass and the unhinged rants of The Mentally Ill. Its global reach and embrace of punk’s weirder fringes are its greatest strengths, showcasing a curator who’s clearly lived and breathed this music.

Yet, its sprawl and narrow focus on the genre’s angriest, most abrasive corners might alienate those seeking a broader punk narrative. A few more melodic touchstones and diverse voices could elevate it from a great playlist to a definitive one. Still, as it stands, this is a punk rock odyssey that captures the spirit of rebellion, community, and sheer sonic chaos that defines the genre. Play it loud, and let the neighbors complain—they wouldn’t understand anyway.